fb icon  tweeter icon  youtube icon linkedin icon tv icon radio icon
Tuesday, 25 September 2018
Saturday, 14 April 2018 23:38

Αποψη: Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, ένα αλλιώτικο πορτρέτο

Written by 
Rate this item
(0 votes)

Νίκος Λ. Γ. Λιναρδάτος *

Στην «Kαθημερινή» της 13ης Μαρτίου δημοσιεύθηκε κριτική του βιβλίου με τον τίτλο.....

«Ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης με τα δικά του λόγια – Τόμος Α΄: 1942-1974» του Αλέξη Παπαχελά. Tην υπογράφει ο καθηγητής Θανάσης Διαμαντόπουλος.

Ο κ. Διαμαντόπουλος έχει συγγράψει τον β΄ τόμο της πολιτικής βιογραφίας του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη. Κυκλοφόρησε και ένα βιβλιαράκι με τον τίτλο «Το πορτρέτο ενός ηγέτη. Από την ιστορία του Μητσοτάκη στον Μητσοτάκη της ιστορίας. Μνήμες και σκέψεις από μια 25χρονη γνωριμία». [Βιαστικό σχόλιο: Είχαν προηγηθεί πάμπολλες ώρες συνομιλιών Μητσοτάκη - Διαμαντόπουλου, παρά τη δυσαρέσκεια του Μητσοτάκη από το πρώτο βιβλίο, που το είχε χαρακτηρίσει «ό,τι χειρότερο έχει ποτέ γραφεί για εμένα» («Πορτρέτο», σελ. 37). Εύγλωττο για τους χαρακτήρες των δύο ανδρών.]

Με σχετική καθυστέρηση έρχομαι να σχολιάσω την περίπτωση. Περικοπή ενός πολύ εκτενέστερου κειμένου: «Δείχνει [το βιβλίο Παπαχελά] τη σταθερότητα / εμμονή στην οπτική γωνία του Μητσοτάκη επί των γεγονότων της εν λόγω περιόδου ... Αυτή η σταθερότητα περιλαμβάνει βέβαια και την πλήρη ανικανότητά του για αυτοκριτική θεώρηση της δράσης του…». Μα στις σελίδες του βιβλίου παρουσιάζεται να λέει πολλές φορές «ίσως αυτό ήταν λάθος» μου. «Υποθέτω, εκ των υστέρων κάνω την κριτική, ότι οι χειρισμοί οι δικοί μας ήταν βιαστικοί και υπερβολικά τολμηροί για εκείνη την ώρα» (Παπαχελάς, σελ. 209). Την ώρα του σχηματισμού της κυβερνήσεως Νόβα στην πιο κρίσιμη για τον ίδιο απόφαση της προδικτατορικής πολιτικής του σταδιοδρομίας. «Και τα ’παιξα κι έχασα» (Παπαχελάς, σελ. 252). «Ηταν λάθος μου. Αλλά δεν περίμενα ποτέ ότι θα συμβεί αυτό έτσι όπως έγινε» (σελ. 279).

«Οι αναρίθμητες φορές που ο Μητσοτάκης χρησιμοποιεί την αντωνυμία “εγώ” το πάθος / εμπάθεια / ζηλοφθονία που αναδεικνύει, μολονότι σε ορισμένα σημεία τον πιστώνει και με κάποιες αρετές για τον Κων. Καραμανλή και που είναι διαφορετική από την απλή απέχθεια που βγάζει για τον Ανδρέα Παπανδρέου».
Ενα ένα. Η χρήση του «εγώ». Αυτό το άτιμο το Ich (I, je). O κ. Διαμαντόπουλος πάει να βγάλει συμπεράσματα από τη συχνή χρήση από τον Μητσοτάκη της λέξης «κόμπλεξ». Εμείς, οι νέοι και έφηβοι του πολέμου και της Κατοχής, διαμορφωθήκαμε πνευματικά μέσα σε περιβάλλον στο οποίο συγκυριαρχούσαν Μαρξ και Φρόιντ. «… Τόσο για τον Φρόιντ όσο και για τον Μαρξ, δύο θεότητες της εποχής μας» («Collectanea» του μεγάλου στοχαστή του περασμένου αιώνα Ζήσιμου Λoρεντζάτου). Του Φρόιντ συνεισφορά η χρήση της λέξης «κόμπλεξ». Η χρήση της για όλες μας τις αναποδιές. Γράφει ο Μητσοτάκης: «... Δεν το έκανα όμως, διότι είχα και ένα κόμπλεξ, ένα κόμπλεξ, θα τολμούσα να πω, με την αρχηγία» (Παπαχελάς, σελ. 98).

Οι γνώμες του Μητσοτάκη για τον Κωνσταντίνο Καραμανλή ως πολιτική προσωπικότητα: «Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία, το είπα από την αρχή και πάντα το λέω, ο Καραμανλής ήταν ο καλύτερος της γενιάς του … Και για την Ελλάδα ασφαλώς ο καλύτερος πρωθυπουργός, εφ’ όσον θα είχαμε πρωθυπουργό της Δεξιάς» (Παπαχελάς, σελ. 67). «… ο λαός καταλαβαίνει ... ποιος είναι ο κατάλληλος σε δύσκολες ώρες να τον κυβερνήσει. Και ο Καραμανλής ήταν ο καλύτερος να τον κυβερνήσει» (σελ. 68). Γράφει ο ίδιος ο κ. Διαμαντόπουλος στη σελίδα 28 του «Πορτρέτου»: «...στις εμμονές του Κώστα Μητσοτάκη για τον Κωνσταντίνο Καραμανλή, τον μόνο ίσως μεταπολεμικό ηγέτη που έκρινε άξιο για αντιπαράθεση μαζί του…». Για στιγμιαίες του κρίσεις και αρνητικές εκφράσεις, ας μην παραβλέπουμε τα πολιτικά δεδομένα της εποχής τους. Εντέλει κάτι, νομίζω, πρέπει να σημαίνει η εκλογή του Καραμανλή το 1990 στην Προεδρία της Δημοκρατίας με πρωτοβουλία και ενέργειες του Μητσοτάκη. Γεγονός που ικανοποίησε βαθύτατα τον μεγάλο Ελληνα statesman. Διότι απετέλεσε δικαίωσή του, ύστερα από την απρέπεια του Ανδρέα Παπανδρέου με τον Σαρτζετάκη.

«Απλή απέχθεια που βγάζει για τον Ανδρέα Παπανδρέου». Λέει ο Μητσοτάκης (Παπαχελάς, σελ. 248): «Και δεν είχα ποτέ μου με τον Ανδρέα προσωπική εμπάθεια». Απέχθεια - εμπάθεια, έννοιες σχεδόν συνώνυμες. Προσωπικά, μπορώ να το επιβεβαιώσω ύστερα από ατελείωτες ώρες συνομιλιών με τον Μητσοτάκη. Υπήρχε μόνο δριμεία κριτική των πράξεων του Ανδρέα. Οχι χαρακτηρισμοί.

Και τώρα η παραπλανητική παρατήρηση του κ. Διαμαντόπουλου: «... καταφαίνεται πως ο μετέπειτα πρωθυπουργός ήταν ο άνθρωπος του Κόκκα – κάποιος θα είχε την τάση, έστω καθ’ υπερβολήν, να γράψει “το ενεργούμενο”… – στον αμείλικτο πόλεμο των εκδοτών για την εκ των παρασκηνίων κυριαρχία». Ο Μητσοτάκης ενεργούμενο του Κόκκα; Ε, υπάρχουν όρια! Υστερα από πλείστες, καθ’ ομολογίαν του ιδίου, πολύωρες συνομιλίες με τον Μητσοτάκη, δεν το είχε αντιληφθεί. Και το συνάγει τώρα από την εξής στιχομυθία Μητσοτάκη - Γεωργίου Παπανδρέου, όπως την παραθέτει ο ίδιος: «“Αφού μου το λέτε, θα ρωτήσω τον Κόκκα και θα σας πω”. Και τον πήρα τηλέφωνο [τον Παπανδρέου έπειτα από την επικοινωνία με τον Κόκκα] και του είπα εμείς συμφωνούμε». Η συνέχεια που παραλείπεται από τον κ. Διαμαντόπουλο: «Εμείς συμφωνούμε, βάλε οποιονδήποτε, αρκεί να μη γίνει ρήξις». (Παπαχελάς, σελ. 196). Βάλε οποιονδήποτε υπουργό Εθνικής Αμύνης. Ο Κόκκας, «Η Ελευθερία», θα υποστηρίξει την οποιαδήποτε επιλογή (ο εύλογος συλλογισμός). Λέει ο Μητσοτάκης: «Μπορεί να ήταν λάθος η ταύτισή μου μαζί του [προσωπική φιλία από τα φοιτητικά τους χρόνια]. Ολα τα πράγματα στην πολιτική έχουν το κόστος τους. Είχα όμως κέρδος από την άλλη μεριά, διότι είχα μια αποκλειστικότητα» (Παπαχελάς, σελ. 136). Διότι είχα στη διάθεσή μου, θέλει να πει, ένα δημοσιογραφικό εργαλείο, την εφημερίδα του Κόκκα. Σε συγκεκριμένη κρισιμότατη περίσταση: «Εχω την αίσθηση ότι αυτή την ιδέα [της κυβερνήσεως Νόβα], την ανόητη, την τρελή ιδέα, την είχε ο Κόκκας...» (σελ. 210). Ενεργούμενο του Κόκκα, όταν, κατά την πιο βαρυσήμαντη μετεξέλιξη των προχουντικών χρόνων, οι απόψεις τους είχαν τέτοια χαοτική απόσταση!

Και τελευταίο σημείο διαφωνίας μου, η «υστεροφημία». «Την υστεροφημία μου βέβαια πάντα τη σκεφτόμουνα. Ηθελα να κάνω το σωστό… Εγώ δεν ήθελα να γίνω πολιτικός. Οι περιστάσεις με έκαναν πολιτικό… Εγώ θα έφευγα από την πολιτική αν χρειαζότανε» (Παπαχελάς, σελ. 250). Διαφορετικά είχε σχεδιάσει την προσωπική του διαδρομή, με διαφορετικές αξίες. Οι περιστάσεις άλλαξαν τον ρουν της ζωής του. Η υστεροφημία στην οποίαν αναφέρεται δεν ήταν προσωπική. Ηταν η υστεροφημία της αποστασίας (διατύπωση Διαμαντόπουλου). «Εγώ δεν γράφω χαρτιά ποτέ» (Παπαχελάς, σελ. 202). Χαρτιά. Το βάθρο της υστεροφημίας. Ενέργειες όπως η ίδρυση επώνυμης έδρας στο Πανεπιστήμιο Stanford και του Ιδρύματος Κωνσταντίνος Κ. Μητσοτάκης είναι πρωτοβουλίες των παιδιών του. Δική του συμβολή, η συγκατάνευση. Και βέβαια η προσωπικότητά του και το έργο του. Για τον ίδιο ήταν επαρκής η δικαίωσή του από τις κοινωνικές και πολιτικές εξελίξεις. Μεγάλη του έγνοια, η οικογένεια. Ξέδομα, οι κουβέντες με έναν αριθμό φιλικών προσώπων. Ουσία και νόημα έχει η αλήθεια για τον χαρακτήρα ενός προσώπου. Ο Μητσοτάκης ήταν έως την τελευταία του στιγμή μία σπάνια προσωπικότητα σε απολύτως ειρηνική σχέση με τον εαυτό του. Που σημαίνει και με τον κόσμο.

Καθ’ όλο το πριν και μετά το 2004 διάστημα, αυτό που πραγματικά τον έκαιγε ήταν η αγωνία για την οικονομική και γενική κατάσταση της χώρας. Τηλεφωνούσε ακόμα και σε υπουργούς του ΠΑΣΟΚ για να τους εκφράσει τις ανησυχίες του. Σε πρόσφατη παρουσίαση βιβλίου, ο καθηγητής και υπουργός στην κυβέρνηση Σημίτη Τάσος Γιαννίτσης είπε κατά λέξη: «Ηταν [ο Μητσοτάκης] ένας από τους ελάχιστους ανθρώπους που με πήραν στο τηλέφωνο και μου είπαν “προχώρα”». Το ίδιο έκανε και στις συναντήσεις, με πρωτοβουλία του, με τον Κώστα Καραμανλή πρωθυπουργό. Για αποφάσεις προέτρεπε.

Κατάληξη: Διαβάζοντας κανείς την κριτική Διαμαντόπουλου, δύσκολα θα αποφύγει τον συλλογισμό ότι η παρέμβαση αυτή είναι μια απόπειρα δικαιολογήσεως των άνισων συμπερασμάτων, τα οποία είχε προσπαθήσει να στοιχειοθετήσει στο «Πορτρέτο ενός ηγέτη». Είναι η αντίδρασή του στην καθολική αναγνώριση του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη ως statesman και εξέχουσας προσωπικότητας της μεταπολεμικής Ελλάδος. Αναγνώριση, όπως εκδηλώθηκε με τον θάνατό του.

* Ο κ. Νίκος Λ. Γ. Λιναρδάτος διετέλεσε υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ στην κυβέρνηση Κωνσταντίνου Μητσοτάκη.

Πηγή:  kathimerini.gr  

Newsroom MykonosTicker

Read 143 times Last modified on Sunday, 22 April 2018 21:54

Translate this Page

 

Ροή Ειδήσεων - Newsfeed

Ελληνική πρωτιά στην τουριστική αγορά της Γερμανίας

Πρώτη σε αύξηση αεροπορικής κίνησης από Γερμανία η Ελλάδα μεταξύ των Ευρωπαίων ανταγωνιστών της....

Ουραγός η Ελλάδα στη σύσταση Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης

Τα παραδείγματα δύο αιώνων σε κράτη του εξωτερικού και η λειτουργία τους στη χώρα μας τα τελευταία...

Ημερήσιες προβλέψεις σε όλα τα ζώδια για την Τρίτη 25/09/2018

Πανσέληνος σήμερα στο Ζώδιο του Κριού και ο πόλεμος μεταξύ του «Εγώ» και του «Εμείς» καλά κρατεί....

Πρωτοσέλιδα

Best of Mykonos Ticker

Πρόσκληση για τον εορτασμό της Μνήμης του Αγίου Νεομάρτυρος Μανουήλ και τα εγκαίνια του Μητροπολιτικού Ναού «Μεγάλης Παναγιάς»

Με κατά Θεόν συγκίνηση και αισθήματα ανείπωτης χαράς, ο Σεβασμιώτατος  Μητροπολίτης Σύρου και Μυκόνου κ.κ Δωρόθεος Β’ και το εκκλησιαστικό συμβούλιο του Ιερού Μητροπολιτικού Ναού της Ζωοδόχου...

Ποιες χώρες απογείωσαν τον ελληνικό τουρισμό

Στα 3,38 δισ. ευρώ αυξήθηκαν οι ταξιδιωτικές εισπράξεις τον Ιούλιο, με άνοδο της εισερχόμενης κίνησης κατά 7,7%. Η... επέλαση των Γερμανών και η μείωση των αφίξεων από Ρωσία-Βρετανία. Ενισχύθηκε...

Στην Μύκονο την Πέμπτη 20 Σεπτεμβρίου ο ημιτελικός διαγωνισμός για την ανάδειξη του υποψηφίου European Young Chef Award 2018

Θέλεις να είσαι αυτός που θα εκπροσωπήσει την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, στον Ευρωπαϊκό Διαγωνισμό European Young Chef Award 2018, ο οποίος θα διεξαχθεί 25-26 Νοεμβρίου 2018 στο Galway, στην...

Αποκάλυψη: Πού οδήγησε η μη «αναχαίτιση» των τουρκικών NAVTEX στο Αιγαίο - Τα Διεθνή Χωρικά Υδατα έγιναν... τουρκικά!

Με φαινομενικά «αθώες» ΝAVTEX η Τουρκία έχει ξεκινήσει  να ροκανίζει τη διεθνή θάλασσα του Αιγαίου με δόλιο στόχο να την μετατρέψει σε τουρκική κυριαρχία και επικράτεια, βασιζόμενη στην...

Ευχές του Αντιπεριφερειάρχη Ν. Αιγαίου Γιάννη Φλεβάρη για το νέο Δικαστικό έτος

Το νέο δικαστικό έτος μόλις ξεκίνησε. Ο Αντιπεριφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου κ. Γιάννης Φλεβάρης, μέλος και ο ίδιος του Δικηγορικού Συλλόγου Ρόδου, με την ευκαιρία της νέας δικαστικής χρονιάς εύχεται...

Στην 83η ΔΕΘ ο Αντιπεριφερειάρχης κ. Γιάννης Φλεβάρης

Οι τοπικές επιχειρήσεις του Νοτίου Αιγαίου και οι επιχειρηματίες μας απέδειξαν στην 83η Έκθεση Θεσσαλονίκης ότι βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, όπως διαπίστωσε ο Αντιπεριφερειάρχης κ. Γιάννης Φλεβάρης...

Θέμα ημερών το τέλος των capital controls -Έρχεται η πλήρης απελευθέρωση

Μέσα στις επόμενες ημέρες υπογράφεται η υπουργική απόφαση για την πλήρη άρση της ανάληψης μετρητών από τα ΑΤΜ των τραπεζών. Όλες οι πληροφορίες..........

Fraport Greece : Αύξηση τελών ανά επιβάτη μετά τα έργα

Ο επικεφαλής της Fraport στην Ελλάδα δεν προσδιόρισε το ύψος στο οποίο θα διαμορφωθούν οι νέες χρεώσεις, υπενθυμίζοντας ότι από τη σύμβαση προβλέπεται ότι μπορούν να φτάσουν έως και τα €18,5 ανά...

ΑΑΔΕ: Οδηγός για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις ακινήτων - Όσα πρέπει να ξέρετε για Airbnb και Booking

Όσοι μέσα στο Σεπτέμβριο μισθώσουν τα ακίνητα τους μέσω Airbnb και Booking θα πρέπει έως τις 20 Οκτωβρίου 2018 να δηλώσουν ηλεκτρονικά όλες τις βραχυχρόνιες μισθώσεις ακινήτων που έχουν συνάψει...

Αντικειμενικές: Τρέχουν για γονικές παροχές και μεταβιβάσεις

Ουρές στα συμβολαιογραφεία κάνουν οι φορολογούμενοι για κάθε είδους μεταβιβάσεις και αυτό διότι σχεδόν στη μισή Ελλάδα οι αντικειμενικές αξίες θα αυξηθούν από το νέο έτος......