Mayors for Housing / Δήμαρχοι από 17 μητροπόλεις – ανάμεσά τους και η Αθήνα – προειδοποιούν μέσω του Guardian για κοινωνική έκρηξη και ζητούν τη δημιουργία έκτακτου ταμείου 300 δισ. ευρώ.

By the Foreign Editor

Το ραγδαία αυξανόμενο κόστος στέγασης δεν αποτελεί πλέον απλώς ένα οικονομικό πρόβλημα, αλλά μια «νέα πανδημία» που σαρώνει την ευρωπαϊκή ήπειρο. Αυτή είναι η δραματική προειδοποίηση του δημάρχου της Βαρκελώνης, Jaume Collboni, ο οποίος ηγείται μιας συμμαχίας 17 ηγετών πόλεων που καλούν την Ευρωπαϊκή Ένωση να αναλάβει άμεσα δράση.

Ενόψει της παρουσίασης του πρώτου σχεδίου της ΕΕ για τη στέγαση, οι τοπικοί άρχοντες που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της κρίσης κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου: το πρόβλημα είναι πλέον πολύ μεγάλο για να αγνοηθεί και απαιτεί «πολεμική» χρηματοδότηση.

H2: Το κάλεσμα για «Έκτακτους Πόρους»

«Η νέα πανδημία που πλήττει τις ευρωπαϊκές πόλεις ονομάζεται κόστος στέγασης», δήλωσε ο Jaume Collboni, μιλώντας στη βρετανική εφημερίδα The Guardian, η οποία ανέδειξε το θέμα. Ο δήμαρχος της Βαρκελώνης, ο οποίος εγκαινίασε πέρυσι τη συμμαχία «Δήμαρχοι για τη Στέγαση» (Mayors for Housing) με τη στήριξη των ομολόγων του από το Παρίσι και τη Ρώμη, τόνισε στην εφημερίδα την ανάγκη για άμεση ευρωπαϊκή παρέμβαση.

Η θέση του, όπως μεταφέρει το βρετανικό μέσο, είναι σαφής: «Απέναντι σε αυτή τη νέα πανδημία, τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα –όπως έκαναν και με τον Covid– πρέπει να διαθέσουν έκτακτους πόρους για την προώθηση της κατασκευής προσιτής κατοικίας. Αυτό αφορά τους νέους, τις εργαζόμενες οικογένειες και τη μεσαία τάξη των πόλεων».

H3: Κοινωνική Έκτακτη Ανάγκη και Άνοδος της Ακροδεξιάς

Τον τελευταίο χρόνο, η συμμαχία –που εκπροσωπεί πάνω από 20 εκατομμύρια πολίτες– πιέζει τις Βρυξέλλες να αντιμετωπίσουν αυτό που περιγράφουν ως «κοινωνική έκτακτη ανάγκη». Η εκτόξευση των τιμών ακινήτων και των ενοικίων έχει:

•     Διευρύνει τις ανισότητες.
•     Διαρρήξει τον κοινωνικό ιστό.
•     Τροφοδοτήσει, σε ορισμένες περιπτώσεις, την άνοδο της ακροδεξιάς.

Τον Οκτώβριο, κατόπιν έντονων πιέσεων, η στέγαση μπήκε για πρώτη φορά σταθερά στην ατζέντα της ΕΕ. «Τώρα, όμως, αυτό πρέπει να μεταφραστεί σε πόρους», σημείωσε ο Collboni στον Guardian.

H2: Η Πρόταση: Ένα Ταμείο 300 Δισ. Ευρώ

Από την Αθήνα έως το Άμστερνταμ και από την Μπολόνια έως τη Βουδαπέστη, το αίτημα είναι κοινό: Η δημιουργία ενός ταμείου προσιτής στέγασης, στα πρότυπα του προγράμματος NextGenerationEU (Ταμείο Ανάκαμψης).

Ο στόχος είναι η κινητοποίηση τουλάχιστον 300 δισ. ευρώ ετησίως σε δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις. Παράλληλα, οι δήμαρχοι ζητούν μια θέση στο τραπέζι των αποφάσεων, ώστε η εμπειρία τους από το πεδίο να αξιοποιηθεί στη χάραξη πολιτικής.

    Το Σοκ των Αριθμών (Πηγή: Eurostat)

        +48%: Η αύξηση στις τιμές κατοικιών στην ΕΕ (2010-2023).

        +22%: Η αύξηση στα ενοίκια την ίδια περίοδο.

        Ελλάδα: Το 29% του πληθυσμού δαπανά πάνω από το 40% του εισοδήματός του για στέγαση – το υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ.

Απειλή για τη Δημοκρατία

Ο Collboni δεν δίστασε να χαρακτηρίσει τη στεγαστική κρίση ως μια άνευ προηγουμένου εσωτερική απειλή για το ευρωπαϊκό μπλοκ. Προειδοποίησε ότι η αποτυχία αντιμετώπισής της μπορεί να κλονίσει την εμπιστοσύνη των πολιτών στην ικανότητα της δημοκρατίας να λύνει βασικά προβλήματα.

«Με τον ίδιο τρόπο που ο πόλεμος στην Ουκρανία και η απειλή από τη Ρωσία εξηγούνται πάντα ως θεμελιώδης πρόκληση για τις ευρωπαϊκές αξίες, το ίδιο ισχύει και για το κόστος στέγασης», υπογράμμισε.

Το «Δικαίωμα στην Παραμονή»

Στη Βαρκελώνη, όπου οι τιμές έχουν αυξηθεί κατά σχεδόν 70% τη τελευταία δεκαετία, ο δήμαρχος θέτει το ζήτημα σε υπαρξιακή βάση:

«Στην τελική, υπερασπιζόμαστε το δικαίωμα να παραμείνουμε στην πόλη μας. Αυτοί οι θεσμοί, που για 50 χρόνια εγγυώνται το δικαίωμα της μετακίνησης κεφαλαίων και ανθρώπων, πρέπει τώρα να μας βοηθήσουν να εγγυηθούμε το δικαίωμα της παραμονής».

Καταλήγοντας, ο Collboni προειδοποίησε πως αν οι πολίτες, ακόμη και με σταθερή εργασία, δεν μπορούν να ζήσουν με αξιοπρέπεια, τότε «το αφήγημα της δημοκρατίας καταρρέει», αφήνοντας χώρο στον λαϊκισμό.